امروز(دوشنبه، ۳ حمل) سال جدید تعلیمی در اکثریت مناطق افغانستان آغاز شد، اما به دلیل محدودیتهای گروه طالبان بر آموزش دختران، برای پنجمین سال پیهم، مکاتب کشور بدون حضور دختران باز میشود.
سمیرا، دانشآموز صنف یازدهم مکتب «بیبی مریم» در تالقان، مرکز ولایت تخار، نمونهای از میلیونها دختر محروم از آموزش است.
او به اکسوس گفت: «من عاشق درس خواندن هستم، اما پنج سال است که نمیتوانم به مکتب بروم. در خانه مثل زندانی هستم و روزهایم را با انجام کارهای خانگی میگذرانم.»
او افزود: «تلاش میکنم با کتابها و تمرینهای خانگی درس بخوانم، اما بدون کلاس و معلم، یادگیری سخت است. نمیدانم چه زمانی دوباره میتوانم به مکتب بروم و درسهایم را ادامه دهم.»
سمیرا با نگرانی از آینده تحصیلی خود گفت: «میترسم سالها تلاش من و دیگر دانشآموزان هدر برود. امیدوارم روزی محدودیتها لغو شود و ما هم بتوانیم مانند دیگر دانشآموزان به مکتب و دانشگاه برویم.»
گروه طالبان نزدیک به پنج سال است که دختران بالاتر از صنف ششم را از رفتن به مکتب منع کرده و زنان و دختران را از حضور در دانشگاهها و مؤسسات آموزش عالی، از جمله انستیتوتهای طبی، محروم کردهاند. این محدودیتها میلیونها دختر و زن افغانستانی را از حق اساسیشان در تحصیل محروم کرده و آینده تحصیلی و حرفهای آنها را با خطر جدی روبهرو ساخته است.
ریچارد بنت، گزارشگر ویژه حقوق بشر سازمان ملل متحد برای افغانستان، در پیام نوروزی خود بار دیگر بر ضرورت لغو محدودیتها علیه آموزش دختران و زنان تأکید کرد.
آقای بنت در ایکس نوشت: «آغاز سال نو در افغانستان، آغاز سال تحصیلی دیگری است که در آن دختران بالاتر از صنف ششم نمیتوانند به مکتب بروند و زنان از رفتن به دانشگاهها محروم هستند.»
گزارشگر سازمان ملل این سیاستهای طالبان را غیرقابل قبول دانسته و خواستار اقدام فوری برای تضمین حق تحصیل دختران و زنان شده است.
همزمان زنان معترض نیز با انتقاد از سیاست طالبان، خواستار بازگشایی مکاتب دخترانه شدند.
جنبش زنان مقتدر افغانستان با برگزاری یک گردهمایی و نشر قطعنامهای گفته است: «سال نو تعلیمی همیشه نماد امید و آغاز تازه بوده، اما برای دختران افغانستان اکنون به نمادی از محرومیت و نابرابری تبدیل شده است.»
اعضای این جنبش خواستار اقدام عملی جامعه جهانی برای حمایت از حق آموزش دختران شدند و تأکید کردند که دسترسی برابر به آموزش، یک حق بنیادی و غیرقابل معامله است.
بر اساس گزارشهای سازمان ملل متحد، بیش از ۲.۵ میلیون دختر در افغانستان به دلیل این محدودیتها از دسترسی به مکتب و دانشگاه محروم شدهاند. جامعه جهانی و سازمانهای بینالمللی بارها خواستار لغو این محدودیتها شدهاند، اما گروه طالبان تاکنون هیچ نشانهای از تغییر سیاستهای خود نشان نداده است.
همزمان فعالان مدنی هشدار میدهند که ادامه این سیاستها نه تنها توسعه انسانی و اقتصادی کشور را متوقف میکند، بلکه زمینهساز تبعیض گسترده جنسیتی و بیثباتی اجتماعی خواهد شد.
به گفته آنان، محدودیت تحصیل دختران و زنان یکی از بزرگترین موانع دستیابی افغانستان به توسعه پایدار و برابری جنسیتی در دهههای آینده است.