02/05/2026
سالروز ترور مینا کشورکمال؛ دانشجوی شرعیات که فمینیست شد
افغانستان مهم ترین

سالروز ترور مینا کشورکمال؛ دانشجوی شرعیات که فمینیست شد

فِبروروی 5, 2026

۱۵ دلو ۱۴۰۴ خورشیدی مصادف با سی و نهمین سالروز ترور مینا کشورکمال، بنیان‌گذار «جمعیت انقلابی زنان افغانستان (راوا)» است؛ زنی که نامش با مبارزه برای آزادی، دموکراسی و حقوق زنان در تاریخ معاصر افغانستان گره خورده است.

مینا در سال ۱۳۳۳ خورشیدی در شهر کابل به دنیا آمد.

او مکتب را در لیسه ملالی گذراند و سپس وارد دانشکده شرعیات دانشگاه کابل شد؛ مسیری که در نگاه نخست، کمتر با سرنوشت سیاسی و فمینیستی او همخوان به نظر می‌رسید.

هم‌زمان با تهاجم شوروی به افغانستان در سال ۱۳۵۸ خورشیدی، مینا تحصیل را نیمه‌تمام گذاشت و فعالیت سیاسی را در اولویت قرار داد.

برخلاف بسیاری از هم‌دوره‌ای‌هایش، او نه به جریان‌های اسلام‌گرای آن زمان پیوست و نه به قدرت حاکم نزدیک شد، بلکه با گرایش فمینیستی و باور به «دموکراسی سکولار» وارد میدان مبارزه شد.

از دید کشورکمال، رهایی افغانستان از «اشغال و بنیادگرایی» بدون مشارکت فعال زنان ممکن نبود.

مینا در سال ۱۳۵۵ خورشیدی (۱۹۷۷ میلادی) همراه با شماری از زنان هم‌فکرش، جمعیت انقلابی زنان افغانستان (راوا) را تأسیس کرد؛ نخستین سازمان سیاسی مستقل زنان در کشور.

شعار محوری راوا «آزادی، دموکراسی و حقوق زنان» بود؛ موضعی که این تشکل را هم در تقابل با دولت احزاب چپ و هم با گروه‌های مجاهدین قرار داد.

در کنار فعالیت‌های سازمانی، مینا نقش مهمی در کار فرهنگی و رسانه‌ای داشت.

نشریه «پیام زن» به‌عنوان تریبون فکری راوا آغاز به کار کرد و مینا با نوشتن مقاله، پخش شب‌نامه و سرودن شعر، زنان را به آگاهی و اعتراض فرا می‌خواند.

فعالیت‌های گسترده‌ی او باعث شد در سال ۱۹۸۱ میلادی به دعوت حزب سوسیالیست فرانسه به اروپا سفر کند و در کنگره ولانس، صدای زنان افغانستان را به محافل بین‌المللی برساند.

پس از افزایش تهدیدها، مینا به پاکستان رفت و در آنجا نیز برای زنان مهاجر افغان مکتب، شفاخانه و مراکز آموزشی ایجاد کرد.

سرانجام او به تاریخ ۱۵ دلو ۱۳۶۵ خورشیدی (۴ فبروری ۱۹۸۷) در شهر کویته پاکستان ترور شد. عاملان قتل او دقیق و به صورت رسمی مشخص نشد.

با وجود مرگ زودهنگام، اندیشه و راه مینا زنده ماند. راوا هنوز فعال است و هر سال، زنان افغانستان در داخل و خارج از کشور یاد این زن فمینیست و انقلابی را گرامی می‌دارند.

Leave a Reply

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *