Social media
کلاه قرهقل؛ میراثی که فروشندگانش روزهای دشواری را سپری میکنند
بازار کلاه قرهقل در قندوز، یکی از نمادهای دیرینه فرهنگ و تجارت افغانستان، این روزها با رکود کمسابقهای روبهرو است. صنعتکاران و تاجران این بخش میگویند کاهش شدید مشتریان، نبود حمایت از تولیدات داخلی و محدود شدن بازارهای فروش، این صنعت سنتی را در آستانه فراموشی قرار داده است.
یکی از کلاهدوزان در شهر قندوز به اکسوس میگوید که علاقهمندی مردم به خرید و استفاده از کلاه قرهقل نسبت به سالهای گذشته بهشدت کاهش یافته است. او میافزاید: «قبلاً در فصلهای مختلف سال سفارشهای زیادی داشتیم، اما اکنون روزهایی میگذرد که هیچ فروشی نداریم. اگر وضعیت همینگونه ادامه پیدا کند، بسیاری از کلاهدوزان مجبور خواهند شد این حرفه را ترک کنند.»
به گفته او، در سالهای گذشته قیمت یک کلاه قرهقل نظر به کیفیت و رنگ پوست آن از چهار هزار تا ۴۰ هزار افغانی خرید و فروش میشد، اما رکود اقتصادی و کاهش قدرت خرید مردم باعث شده است که این محصول دیگر مشتریان گذشته را نداشته باشد.
از سوی دیگر، یکی از تاجران پوست قرهقل در قندوز میگوید با وجود آنکه پوست قرهقل افغانستان همچنان از کیفیت بالایی برخوردار است، نبود برنامه مشخص برای بازاریابی و صادرات، تاجران را با مشکلات جدی مواجه کرده است.
او میگوید: «قیمت یک پوست قرهقل از ۲۰ تا یکهزار دالر میرسد، اما وقتی بازار فروش وجود نداشته باشد، کیفیت بالا هم سودی ندارد. بسیاری از تاجران سرمایه خود را از دست دادهاند و برخی دیگر فعالیتشان را متوقف کردهاند.»
در همین حال، یک آگاه امور اقتصادی در قندوز معتقد است که رکود بازار قرهقل تنها نتیجه تغییر سلیقه مردم نیست، بلکه نبود سیاستهای حمایتی و بیتوجهی به صنایع سنتی نیز در این وضعیت نقش دارد.
او میگوید: «قرهقل زمانی یکی از کالاهای شناختهشده افغانستان در بازارهای خارجی بود، اما امروز نه برنامهای برای حمایت از تولیدکنندگان وجود دارد و نه تلاش مؤثری برای یافتن بازارهای جدید. در چنین شرایطی طبیعی است که این صنعت بهتدریج ضعیف شود.»
به گفته فعالان این بخش، در سالهای اخیر هیچ برنامه چشمگیری برای حمایت از تولیدکنندگان و تاجران قرهقل روی دست گرفته نشده و مشکلات اقتصادی نیز فشار مضاعفی بر این صنعت وارد کرده است.
قرهقل از گذشته یکی از منابع مهم درآمد برای مالداران و تاجران افغانستان بوده است. این محصول سالها بهعنوان یکی از اقلام مهم صادراتی کشور شناخته میشد و برای هزاران خانواده فرصت کار و درآمد فراهم میکرد.
قرهقل نوعی گوسفند است که به دلیل کیفیت ویژه پوست بره آن شهرت یافته است. با این حال، صنعتکاران هشدار میدهند که اگر روند کنونی ادامه یابد و حمایت مؤثری از این بخش صورت نگیرد، یکی از قدیمیترین صنایع سنتی افغانستان بیش از پیش تضعیف خواهد شد و بخشی از میراث اقتصادی و فرهنگی کشور در معرض نابودی قرار خواهد گرفت.

