واکنش رسمی تاشکند به سخنان یکی از وزیران  گروه طالبان، نشان‌دهنده حساسیت روابط دو طرف در شرایطی است که با وجود گسترش همکاری‌های اقتصادی، مسائل مذهبی و امنیتی همچنان از موضوعات اختلاف‌برانگیز میان افغانستان و اوزبیکستان به شمار می‌رود.

وزارت امور خارجه اوزبیکستان، روز پنج‌شنبه،  اظهارات خالد حنفی، وزیر امر به معروف و نهی از منکر گروه طالبان، درباره وضعیت اسلام در این کشور را رد کرد و آن را «اطلاعات نادرست» خواند.

امان‌الله فیضی‌اف، سخنگوی وزارت امور خارجه اوزبیکستان، به رسانه پورتال ۲۴ گفت که در پی این اظهارات، سفیر اوزبیکستان در کابل با مقام‌های طالبان گفت‌وگو کرده و موضوع از مجاری دیپلماتیک پیگیری شده است.

خالد حنفی در سفر اخیرش به ولایت پکتیا مدعی شده بود که در شهرهای تاریخی سمرقند، بخارا و ترمذ، که از مراکز مهم تمدن اسلامی به شمار می‌روند، «از اسلام تنها نامی باقی مانده است». او علت این وضعیت را واگذاری مسئولیت اجرای احکام دینی از سوی عالمان دینی به حکومت اوزبیکستان عنوان کرده بود.

آنچه رخ داد: وزارت امر به معروف طالبان و سخنگوی این وزارت، بخش‌هایی از سخنان حنفی را روز شنبه، ۲۰ سرطان، منتشر کردند، اما ساعاتی بعد بخش مربوط به اظهارات او درباره اوزبیکستان را از صفحات رسمی و شبکه‌های اجتماعی خود حذف کردند. طالبان تاکنون درباره دلیل حذف این بخش از سخنان وزیر خود توضیحی ارائه نکرده‌اند.

زمینه: با وجود آن‌که اوزبیکستان تاکنون حکومت طالبان را به رسمیت نشناخته است، دو طرف در سال‌های اخیر روابط اقتصادی خود را گسترش داده‌اند. بر اساس آمارهای رسمی، حجم تجارت میان افغانستان و اوزبیکستان به حدود ۱.۷ میلیارد دالر رسیده است.

اما: روابط کابل و تاشکند همچنان تحت تأثیر نگرانی‌های امنیتی قرار دارد. اوزبیکستان بارها درباره فعالیت گروه‌های تندرو، از جمله جنبش اسلامی اوزبیکستان و شاخه خراسان داعش، ابراز نگرانی کرده و حضور احتمالی این گروه‌ها در افغانستان را تهدیدی برای امنیت منطقه دانسته است.

کارشناسان معتقدند اظهارات مقام‌های طالبان درباره مسائل مذهبی کشورهای همسایه می‌تواند بر روابط دیپلماتیک و اعتماد متقابل تأثیر بگذارد؛ به‌ویژه در شرایطی که همکاری‌های اقتصادی میان کابل و تاشکند در حال گسترش است، اما نگرانی‌های امنیتی همچنان پابرجا مانده است.