اندیشه در واکنش به اعتراف یک طالب به کشتن ۱۴تن در پنجشیر؛ این تنها نوک کوه یخ است، هزاران تن هنوز ناپدید هستند
نصیر احمد اندیشه، سفیر افغانستان در جینوا، در واکنش به ویدیویی که در آن یک عضو طالبان ادعا میکند در یک روز ۱۴ تن را در پنجشیر کشته است، گفته است که این اظهارات تنها گوشهای از موارد کشتار و نقض حقوق بشر در افغانستان است.
اندیشه در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس گفته است که هزاران تن همچنان ناپدید هستند و بسیاری از موارد نقض حقوق بشر گزارش نمیشوند؛ زیرا به گفتهی او، خانوادهها تهدید میشوند، شاهدان خاموش میشوند و طالبان بر مناطق، زندانها و روایت حوادث تسلط دارند.
او در واکنش به ویدیویی که چند روز پیش منتشر شده، گفته است که یک جنگجوی طالبان در برابر دوربین و بهگونه آشکار و با افتخار از کشتن ۱۴ تن در یک روز در پنجشیر سخن میگوید. اندیشه افزوده است که این اظهارات، در کنار گزارشهای مربوط به اعدامهای فراقضایی، مجازات جمعی، شکنجه و ناپدیدسازیهای اجباری، اهمیت فعالیت سازوکار مستقل تحقیقاتی شورای حقوق بشر سازمان ملل برای افغانستان (IIM-A) را نشان میدهد.
پیش از این، یک عضو طالبان در گفتوگو با یک گردشگر بریتانیایی، گفته بود که در یک روز ۱۴ تن را به اتهام عضویت در جبهه مقاومت ملی افغانستان در پنجشیر کشته است.
اندیشه گفته است که سازوکار مستقل تحقیقاتی افغانستان برای جمعآوری، حفظ و تحلیل شواهد مربوط به جرایم بینالمللی و موارد جدی نقض حقوق بشر و آمادهسازی پرونده برای نهادهای قضایی اهمیت دارد.
او گفته است: «مصونیت از مجازات برای اعضای طالبان، سیستم حاکم بر عملکرد این گروه است. سازوکار مستقل تحقیقاتی افغانستان یکی از معدود ابزارهایی است که میتواند اظهارات آشکار، شهادت بازماندگان و تصاویر منتشرشده در منابع عمومی را به مدارکی تبدیل کند که از حکومت کنونی نیز باقی بمانند.»
به گفته اندیشه، اگر شواهد از اکنون بهصورت منظم جمعآوری و حفظ نشوند، امکان پیگیری قضایی این موارد در آینده از بین خواهد رفت.
شورای حقوق بشر سازمان ملل در اکتبر سال ۲۰۲۶ ایجاد سازوکار مستقل تحقیقاتی برای افغانستان (IIM-A) را تصویب کرد. هدف این سازوکار، تحقیق و مستندسازی موارد جدی نقض حقوق بشر و نقض حقوق بشردوستانه بینالمللی، جمعآوری و حفظ شواهد و کمک به پیگیری قضایی عاملان این موارد است.

