در افغانستان دیگر خبری از حملات تروریستی گذشته نیست؛ زیرا کسانی که پیش‌تر این حملات را انجام می‌دادند، اکنون خودشان در حکومت نشسته‌اند.

این بخشی از روایت صریح و طنزآمیز یک خبرنگار اتریشی از وضعیت افغانستان زیر حاکمیت طالبان است؛ خبرنگاری که در جریان سفر به کابل، با نگاهی انتقادی، تناقض‌های حکومت این گروه را به تصویر می‌کشد.

الکساندرا تولی، خبرنگار اتریشی، در گزارشی با عنوان «در داخل افغانستان: زنان، مواد مخدر و جنگجویان طالبان» است که با همکاری فیروز عمران برای رسانه اتریشی «وینر تسایتونگ» تهیه شده است. این گزارش به زندگی روزمره مردم، محدودیت‌های زنان و تناقض میان اظهارات طالبان و واقعیت‌های جامعه افغانستان می‌پردازد.

تولی در جریان سفر به کابل می‌گوید که در نگاه نخست، زندگی در برخی نقاط شهر عادی به نظر می‌رسد؛ جوانان در مکان‌های عمومی حضور دارند، جنگجویان مسلح طالبان نیز در هر جا دیده می‌شوند؛ اما به گفته‌ی او، «این وضعیت دلایل خاص خودش را دارد. وقتی کمی پشت پرده را نگاه کنید، متوجه می‌شوید که واقعاً در اینجا چه می‌گذرد. در افغانستان زیر حاکمیت طالبان، هیچ‌چیزی واقعاً عادی نیست».

زنان؛ محروم از آموزش و حضور در جامعه

در این گزارش، تولی و عمران با زنی افغانستانی به نام مستعار سارا گفت‌وگو می‌کنند که به شرط محفوظ‌‌‌‌‌ماندن هویتش، درباره‌ی زندگی زنان زیر حاکمیت طالبان صحبت کرده است.

سارا می‌گوید طالبان از زنان می‌ترسند؛ زیرا به باور او، زنانی که تحصیل می‌کنند و در زندگی اجتماعی سهم می‌گیرند، جایگاه مردانی را که بر جامعه مسلط‌‌اند، به چالش می‌کشند.

او می‌گوید طالبان نمی‌خواهند زنان در جایگاهی برابر یا بالاتر از مردان قرار بگیرند و ادعاهای این گروه درباره وضعیت زنان با واقعیت همخوانی ندارد. به گفته‌ی سارا، مکاتب متوسطه و لیسه دخترانه بسته‌اند و حتی آموزش دوره ابتدایی نیز زیر تأثیر ایدئولوژی طالبان قرار گرفته است.

او هم‌چنان از محدودیت‌های زنان در زندگی روزمره و دسترسی به خدمات صحی سخن می‌گوید. در بخشی از گزارش، به رویدادی در هرات اشاره می‌شود که در آن، مأموران امر به معروف طالبان مانع رفتن یک داکتر زن به محل کارش شدند و او را به دلیل آن‌چه رعایت‌نکردن مقررات حجاب خواندند، مورد بدرفتاری و لت‌وکوب قرار دادند.

تفاوت رفتار طالبان با خارجی‌ها

سارا می‌گوید طالبان در برابر خبرنگاران و زنان خارجی، تصویری متفاوت از وضعیت زنان افغانستان ارائه می‌کنند؛ زیرا به دنبال کسب حمایت و به‌رسمیت‌شناخته‌شدن در سطح بین‌المللی هستند.

او می‌گوید: «طالبان در میان خارجی‌ها، به‌ویژه زنان خارجی، به دنبال تأیید و حمایت هستند تا نشان دهند که گویا چقدر خوب عمل می‌کنند.»

الکساندرا تولی نیز در گزارش می‌گوید که به‌عنوان یک زن اروپایی، با او مانند مهمان رفتار می‌شود و مقررات پوشش برایش به شکل سبک‌تری اجرا می‌شود؛ اما تأکید می‌کند که وضعیت او نماینده زندگی زنان افغانستان نیست. به گفته‌ی او، زنان افغانستان حتی اجازه ندارند به برخی مکان‌های عمومی که خبرنگاران خارجی در آن حضور دارند، وارد شوند.

نگرانی از آینده دختران

سارا که اصالتاً از هرات است، می‌گوید محدودیت‌ها و فشارهای طالبان در این شهر شدیدتر از کابل است. او بزرگ‌ترین آرزوی خود را پایان حاکمیت طالبان می‌داند و می‌گوید بسیاری از افرادی که با آنان در ارتباط است، همین خواسته را دارند.

او هم‌چنان از نگرانی زنان درباره‌ی آینده فرزندان‌شان سخن می‌گوید؛ به‌ویژه زنانی که دختر دارند و روزها را می‌شمارند تا زمانی که فرزندان‌شان دوباره به مکتب بروند.

در بخش دیگری از گزارش، خبرنگاران با عبدالقاهر بلخی، سخنگوی وزارت خارجه طالبان، درباره محدودیت آموزش دختران و آینده داکتران زن گفت‌وگو می‌کنند. بلخی ادعا می‌کند که زنان با رفتن به مدرسه‌های دینی، در آینده می‌توانند داکتر شوند.

اما خبرنگاران می‌گویند «اظهارات نمایندگان طالبان با واقعیت زندگی زنان در افغانستان همخوانی ندارد.»

تولی می‌افراید زنانی که با او، چه در برابر دوربین و چه در گفت‌وگوهای غیررسمی، صحبت کرده‌اند، تقریباً همگی از نبود زندگی شایسته و قابل‌قبول زیر حاکمیت طالبان سخن گفته‌اند.