امرالله صالح، معاون پیشین ریاست‌جمهوری افغانستان، در واکنش به پنجمین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت گفته است که افغانستان هم‌چنان یک «مسئله حل‌ناشده» است و از دید بسیاری، این کشور یک قضیه تلقی می‌شود، نه یک دولت-ملت.

صالح امروز شنبه، ۲۴ اسد، در بیانیه‌ای در ایکس گفته است که افغانستان از دید مردم این کشور و جامعه جهانی هم‌چنان یک «پرونده حل‌ناشده» است و فضای حاکم بر کابل و دیگر شهرهای کشور، برخلاف تبلیغات طالبان، فضای جشن و شادی نیست.

او با اشاره به مراسم پنجمین سالگرد بازگشت طالبان به قدرت نوشته است که در کابل، به‌جز طالبان، مردم احساس و فضای لازم برای تجلیل ندارند و شهر در وضعیت سوگواری قرار دارد.

صالح گفته است: «فضا فضای سوگواری است، نه جشنی» و افزوده که مردم اگر در سوگ نظام جمهوری ننشسته باشند، در سوگ «یک ضایعه ملی» قرار دارند.

معاون پیشین ریاست‌جمهوری هم‌چنان ادعا کرده است که طالبان در پنج سال گذشته حدود ۵۰ میلیارد افغانی در بخش فواید عامه و برنامه‌های انکشافی مصرف کرده‌اند، اما حداقل بیست برابر آن را در سیاست سرکوب به مصرف رساندند.

او بدون ارائه جزئیات درباره ارقام مورد اشاره، گفته است که اگر طالبان بودجه خود را به‌صورت شفاف منتشر کنند، مردم خواهند دید که اولویت این گروه تقویت «دستگاه سرکوب و معیشت ملیشه‌ها» است، نه رفاه مردم.

صالح هم‌چنان با اشاره به توافق‌نامه دوحه میان امریکا و طالبان، ادعا کرده است که طالبان در نتیجه یک «معامله» به قدرت بازگشته‌اند و از این گروه خواسته است در صورت رد این ادعا، جزئیات ضمائم پنهان قرارداد دوحه را منتشر کند.

او در پایان مدعی شده است که ساختار کنونی طالبان «ضدملی» و محکوم به زوال است و نوشته است که «تا سرنگونی طالب تنها زمان در میان است، نه اگر و مگر.»

این اظهارات در حالی مطرح شده است که پیش‌تر، زلمی خلیل‌زاد، نماینده پیشین امریکا برای افغانستان، وضعیت افغانستان پس از پنج سال حاکمیت طالبان را بهتر از آن چیزی خوانده است که بسیاری پیش‌بینی می‌کردند.