در حالی که تنها ۵۱ روز تا پایان دوره کنونی کنگره امریکا باقی مانده است، سرنوشت طرحی که با هدف جلوگیری از رسیدن کمک‌های مالی به طالبان ارائه شده، هم‌چنان نامشخص است.
این طرح پس از تصویب در مجلس نمایندگان امریکا، در سنا نیز بررسی شده، اما هنوز مراحل نهایی قانون‌گذاری را طی نکرده و به قانون تبدیل نشده است.
طرح پیشنهادی «No Tax Dollars for Terrorists Act» به معنای «قانون منع استفاده از پول مالیات‌دهندگان برای حمایت از تروریستان»، در ۹ جنوری ۲۰۲۵ از سوی تیم برچت، نماینده جمهوری‌خواه ایالت تنسی، به مجلس نمایندگان امریکا ارائه شد.
این طرح در ۲۳ جون ۲۰۲۵ به تصویب مجلس نمایندگان رسید و یک روز بعد برای بررسی به مجلس سنا فرستاده شد. کمیته روابط خارجی سنا نیز در ۲۹ جنوری ۲۰۲۶ آن را تصویب کرد.
با این حال، طرح یادشده هنوز به تصویب نهایی سنا و امضای رییس‌جمهور امریکا نرسیده است. دوره کنونی کنگره امریکا، در سوم جنوری ۲۰۲۷ پایان می‌یابد. در صورت تصویب‌نشدن طرح تا آن زمان، روند قانون‌گذاری آن در کنگره کنونی پایان می‌یابد و برای پیگیری دوباره باید در کنگره بعدی ارائه شود.
حامیان این طرح از شهروندان امریکایی می‌خواهند با سناتورهای ایالت خود تماس بگیرند و از آنان بخواهند برای پیشبرد و تصویب طرح جلوگیری از رسیدن پول مالیات‌دهندگان امریکا به طالبان اقدام کنند. آنان تأکید دارند که با افزایش فشار بر اعضای سنا، می‌توان زمینه‌ی پیگیری این طرح را پیش از پایان دوره کنونی کنگره فراهم کرد.
۴۰ میلیون دالر در هفته چگونه به افغانستان می‌رسد؟
بر اساس گزارش بازرس ویژه ایالات متحده برای بازسازی افغانستان (SIGAR) که در آگست ۲۰۲۵ منتشر شد، سازمان ملل متحد در سال‌های ۲۰۲۲ و ۲۰۲۳ دست‌کم ۳.۶ میلیارد دالر پول نقد به افغانستان انتقال داده است؛ مبلغی که به‌طور میانگین حدود ۴۰ میلیون دالر در هفته می‌شود.
این پول برای تأمین هزینه فعالیت نهادهای سازمان ملل متحد، بانک جهانی، بانک توسعه آسیایی و ده‌ها سازمان غیردولتی در نظر گرفته شده بود.
با این حال، سیگار در گزارش خود هشدار داده است که این روند، در کنار کمک به اقتصاد افغانستان و تأمین هزینه برنامه‌های بشردوستانه، زمینه بهره‌برداری طالبان را نیز فراهم کرده است.
طالبان چگونه از کمک‌های بشردوستانه منفعت می‌برند؟
گزارش‌های دفتر هماهنگی امور بشردوستانه سازمان ملل متحد (OCHA) نشان می‌دهد که طالبان در مواردی در روند اجرای پروژه‌های امدادرسانی مداخله کرده‌اند. این مداخلات شامل دخالت در فهرست دریافت‌کنندگان کمک، تحمیل شرایط اداری، محدودکردن فعالیت نهادهای امدادرسان و اعمال فشار بر مجریان پروژه‌ها بوده است.
گزارش سیگار نیز نشان می‌دهد که طالبان از راه‌های مختلف بر فعالیت سازمان‌های امدادرسان تأثیر می‌گذارند و از این فعالیت‌ها منفعت مالی به دست می‌آورند.
گزارش سیگار موارد مختلفی از دخالت طالبان در روند توزیع کمک‌های بشردوستانه را مستند کرده است؛ از جمله هدایت کمک‌ها به مناطق و خانواده‌های مورد حمایت این گروه، مداخله در انتخاب دریافت‌کنندگان و استخدام کارکنان، وادارکردن نهادهای امدادرسان به همکاری با شرکت‌ها و افراد وابسته به طالبان و انتقال بخشی از مواد غذایی برنامه جهانی غذا به نیروها و خانواده‌های اعضای این گروه.
بر اساس این گزارش، طالبان از طریق دریافت مالیات، هزینه‌های گمرکی و سایر پرداخت‌ها از سازمان‌های امدادرسان و از فعالیت این نهادها نیز درآمد کسب می‌کنند. گزارش احتمال سودبردن طالبان از دست‌کاری نرخ ارز و انتقال دالر به افغانستان را نیز مطرح کرده است.
طرح امریکا چه چیزی را تغییر می‌دهد؟
طرح پیشنهادی وزارت خارجه امریکا را ملزم می‌کند راهبردی برای جلوگیری از حمایت مالی و مادی کشورهای خارجی و سازمان‌های غیردولتی از طالبان تهیه و اجرا کند.
هم‌چنان، این طرح خواستار ارائه گزارش درباره کشورها و سازمان‌هایی است که به طالبان کمک مالی یا مادی می‌رسانند.
سرنوشت کمک‌های بشردوستانه چه خواهد شد؟
بهره‌برداری طالبان از کمک‌های بین‌المللی در حالی مطرح می‌شود که میلیون‌ها شهروند افغانستان برای تأمین نیازهای اولیه زندگی خود به کمک‌های بشردوستانه وابسته‌اند.
از این‌رو، جلوگیری از دسترسی طالبان به منابع مالی کمک‌های بین‌المللی و در عین حال، تضمین رسیدن این کمک‌ها به شهروندان نیازمند افغانستان، از موضوعات مهم در اجرای چنین طرحی به شمار می‌رود.
اکنون پرسش این است که امریکا و سایر کمک‌کنندگان بین‌المللی چگونه می‌توانند با ایجاد سازوکارهای مؤثر نظارتی، مانع بهره‌برداری طالبان از کمک‌ها شوند و اطمینان حاصل کنند که این منابع به دست مردم نیازمند می‌رسد؟
